Jaź

Jaź - Leuciscus idus

Jaź – Leuciscus idus

 

Morfologia

Jaź ma ciało w miarę wydłużone. Głowa niewielka i szeroka; Ic stanowi od 20,8 do 24,4% długości ciała Sl. Otwór gębowy końcowy n przecięcie ust skośne. Głowa jest z boków ścieśnił. Największa wysokość (H) wypada na linii płetw brzusznych, przed płetwą grzbietową i wynosi ok. 30% Sl. Linia boczna zupełna, lekkim łukiem wygięta ku dołowi. Krawędź brzucha zaokrąglona. Płetwa grzbietowa ścięta równo lub nieco wklęsła. Początek nasady płetwy grzbietowej nad środkiem nasady płetw brzusznych. Trzon ogona krótki. Łuska drobna cykloidalna i tarczowata. Latera średnica łuski jest tej samej długości lub niewiele dłuższa niż kranialno-kaudalna (Witkowski, Cieśla, Napora 1997). Centrum łuski znajduje się w środku. Krawędź kranialna jest lekko wypukła i falista z wrębami. W polu kranialnym występuje zmienna liczba promieni (Susłowska, Urbanowicz 1984).

Ubarwienie

Grzbiet i boki ciała jazia nad linią boczną są ciemne, czarno-niebieskie. Boki głowy złotawe, boki ciała z połyskiem mosiężnym w porze tarła, zimą ołowiane. Dolna część boków ciała i brzuch jasne, biało-żółte. Wszystkie płetwy czerwonawe, szczególnie parzyste i odbytowa. Złota orfa jest formą jazia uzyskaną w hodowli stawowej. Całe ciało i płetwy ma czerwone lub pomarańczowo-złociste.

Pokarm

Jaź ma bardzo zróżnicowane spectrum pokarmowe. Początkowo jego pokarmem są detrytus i larwy ochotkowatych, później glony, rośliny naczyniowe i stawonogi. Jaź nie wykazuje tendencji do długich wędrówek, Zakres jego wędrówek sięgał według badań Bontempsa (1966) od 2 do 3 km od miejsca znakowanią i na tych odległościach rzeki tworzył miejscowe stada. Cały rok żeruje w litoralu i sublitoralu. Odżywia się roślinami, larwami owadów, mięczakami i stawonogami. Wiosną w pokarmie głównie spotyka się rośliny, w tym Elodea oraz ze zwierząt bezkręgowych skorupiaki (ośliczkę, Aselius). W lecie spotykane są w przewodzie pokarmowym jazia także mięczaki (Dreissena) i owady (Formicidae). Jesienią pokarm jazia jest najbardziej różnorodny, gdyż zjada dużo larw owadów (Coleopfera), a także: skorupiaki (Asellus), litoralne mięczaki (Mollusca) i dorosłe stadia owadów chruścików, muchówek, jętek czy widelnic (Brabrand 1985; Smirnov 1957; Zajceva 1970; Ziemiankowski, Gistea 1961;Żukov 1965a).

Wzrost

Jaź jest rybą szybko rosnącą. Może dorastać maksymalnie do masy 6-8 kg i długości 70 cm . W okresie larwalnym i młodocianym tempo wzrostu długości ciała jest najszybsze. Jaź w wieku 0+ pod koniec okresu wegetacyjnego posiada masę 2,2-9,0 g i długość 50-80 mm (Movcan, Smirnov 1981).

Udostępnij na: